Letselschade en auto

14 maart 2001

Een werkgever kan aansprakelijk zijn voor letselschade van een werknemer als gevolg van een door eigen schuld overkomen verkeersongeval in werktijd.

Aldus de Hoge Raad in januari van dit jaar. Een werknemer, geheten Van der Hoeven, reisde voor zijn werk regelmatig met drie collega’s naar de Amsterdam Arena om daar montagewerkzaamheden te verrichten. Het busje werd per toerbeurt bestuurd. Op een zekere dag, toen Van der Hoeven chauffeerde, raakte het busje van de weg. Het kwam in een slip en sloeg diverse malen over de kop. Alle vier de inzittenden raakten ernstig gewond. Iedereen, behalve Van der Hoeven, kon schadevergoeding vorderen op de WAM-verzekeraar van het busje (Wet Aansprakelijkheidsverzekering Motorvoertuigen). Van der Hoeven had, als bestuurder van het busje, geen aanspraken. Hij sprak daarom maar zijn werkgever aan.

De Hoge Raad achtte de werkgever inderdaad aansprakelijk. Hij achtte onder meer de volgende omstandigheden relevant: de werknemer was in de uitoefening van zijn werkzaamheden verplicht zich (dagelijks) per auto van Didam naar Amsterdam te begeven; hij was verplicht om per toerbeurt te chaufferen; de financiële gevolgen van een eventueel ongeval waren voor alle meerijdende inzittenden van het busje door een WA-verzekering gedekt behalve voor de chauffeur, in casu Van der Hoeven; er was geen sprake van opzet of bewuste roekeloosheid aan de zijde van Van der Hoeven bij het ontstaan van het ongeval; en tot slot is er het “ervaringsfeit” dat dagelijkse omgang met auto’s de gebruiker daarvan licht ertoe zal brengen niet steeds alle voorzichtigheid in acht te nemen die ter voorkoming van ongevallen geraden is. Onder deze omstandigheden zou het volgens de Hoge Raad onaanvaardbaar zijn dat Van der Hoeven, als degene die toevallig ten tijde van het ongeval het busje bestuurde, als enige inzittende van vergoeding van schade verstoken zou blijven. De consequentie is dus dat de werkgever aansprakelijk is. Deze schade zal waarschijnlijk niet onder de aansprakelijkheidsverzekering (AVB) van de werkgever gedekt zijn, omdat het gaat om schade die verband houdt met het besturen van motorrijtuigen, hetgeen een gebruikelijke uitsluiting is in de AVB.

Uit de uitspraak van de Hoge Raad blijkt overigens niet of een werkgever ook aansprakelijk is (c.q. kan zijn) voor ongevallen tijdens het woon-werkverkeer. Strikt genomen is er in dat geval geen sprake van uitoefening van werkzaamheden.

Wat kunnen werkgevers doen om aan claims als deze van werknemers te ontkomen? Uitsluiting van aansprakelijkheid in de arbeidsovereenkomst is vermoedelijk niet mogelijk. Een optie is het verstrekken aan de werknemer van een zodanige autokostenvergoeding dat deze daarvan zelf een schade-inzittendenverzekering en een cascoverzekering kan afsluiten. De toekenning dient dit dan wel uitdrukkelijk te vermelden. Indien de werknemer het desondanks niet doet (bijvoorbeeld omdat hij het vergeet) dan loopt de werkgever ons inziens nog steeds een risico. Zekerheid biedt het afsluiten voor werknemers van een schade-inzittendenverzekering.

Tip: Gelet op de genoemde recente uitspraak van de Hoge Raad verdient het aanbeveling om een adequate schade-inzittendenverzekering af te sluiten voor het personeel dat ten behoeve van het werk rijdt, ongeacht of dit een eigen auto is of een auto van de zaak.