Privétisering

31 augustus 2000

Er doet zich in Nederland een zekere ‘privétisering’ op de werkplek voor. Ontwikkelingen zoals de flexibilisering van de arbeid, de toename van deeltijd- en telewerken alsook de mogelijkheden die de moderne communicatietechnologieën thans bieden doen de grenzen tussen werk en privé-leven soms vervagen. Werkgevers en werknemers zijn op dat vlak toe aan nieuwe afspraken!

Het onderhouden van privé-contacten tijdens werktijd is door de komst van communicatie per e-mail enorm toegenomen. Ook privé internetten is geliefd. Uit recent onderzoek in Duitsland is gebleken dat werknemers die in de tijd van de baas privé internetten, het Duitse bedrijfsleven een jaarlijkse schade van DM 104 miljard bezorgen. Maar liefst 60% van alle Duitse werknemers surft zeker eenmaal per dag voor zichzelf. Per jaar zou dat neerkomen op zeventien dagen. In Nederland zal het niet veel anders zijn.

In een recente zaak die diende bij de kantonrechter te Rotterdam verzocht een werkgever ontbinding van de arbeidsovereenkomst met één van zijn werknemers, omdat deze, in strijd met de in het bedrijf geldende regels, tijdens en buiten werktijd met het computermateriaal van de werkgever regelmatig naar pornografische internetsites surfte. De rechter oordeelde dat het gebruik maken van de apparatuur voor het bezoeken van deze sites buiten werktijd in beginsel geen grond voor ontbinding oplevert. Nu echter het browsen ook veelvuldig binnen werktijd gebeurde en de werknemer bovendien nog was gewaarschuwd dat dit niet werd getolereerd, werd het ontbindingsverzoek toegewezen, zonder aan de werknemer een vergoeding toe te kennen.

In een andere zaak, die diende bij het kantongerecht te Haarlem, verzocht een werkgever eveneens ontbinding van de arbeidsovereenkomst met één van zijn medewerkers, stellende dat de betreffende werknemer ernstig misbruik had gemaakt van het in hem gestelde vertrouwen door onder meer met zeer grote regelmaat tijdens werkuren vanaf de werkplek privé e-mails te versturen, die in een aantal gevallen ook nog eens pornografisch van aard waren. De kantonrechter overwoog dat in het huidige tijdsgewricht is aanvaard dat er een zekere ‘privéti-sering’ op de werkplek optreedt. Dit heeft naar zijn mening tot gevolg dat ook een werkgever binnen zekere grenzen heeft te aanvaarden dat er onder werktijd privé-contacten worden onderhouden. Een werkgever behoort de privacy van die contacten te waarborgen. Om die reden liet de rechter in zijn beoordeling van de zaak de persoonlijke inhoud van het privé e-mailverkeer dan ook buiten beschouwing. Dat lag anders ten aanzien van de afbeeldingen van pornografische aard die de werknemer met zijn e-mails placht mee te sturen. De werkgever had binnen het bedrijf immers duidelijk gemaakt dat hij niet wenst dat dergelijke afbeeldingen via zijn computernetwerk worden verspreid. En omdat tevens duidelijk werd dat de werknemer wat het werk zelf betreft de kantjes er van af liep, werd de arbeidsovereenkomst ontbonden, zonder toekenning van een vergoeding.

Tip: Stel, zo mogelijk in overleg met het personeel of de OR, heldere regels op ten aanzien van privé telefoon- en e-mailverkeer en internetgebruik. Zowel over de omvang als over de aard van de toegelaten activiteiten dienen goede afspraken te worden gemaakt. De werknemer moet daarbij enige ruimte worden gelaten voor het onderhouden van privé-contacten.